Palaging Inilalagay Ng Biyenan Ko Sa Plastic Ang Mga Niluluto Ko At Inilalabas Ng Bahay Inakala Kong Matulungin Siya Hanggang Sa Sinundan Ko Siya Isang Araw At Natuklasan Ang Nakakakilabot Na Katotohanan
Ako si Maya, tatlumpung taong gulang. Dalawang taon na kaming kasal ng asawa kong si Rico. Dahil nagsisimula pa lang kaming bumuo ng pamilya, napagkasunduan naming tumira muna sa bahay ng kanyang ina na si Donya Letty. Si Donya Letty ay kilala sa aming lugar bilang isang mabait, madasalin, at matulunging ginang. Palagi siyang nag-oorganisa ng mga charity events sa aming subdivision.
Kahit busy ako sa aking trabaho bilang isang accountant, sinisiguro kong ako ang nagluluto ng hapunan namin araw-araw. Nagluluto ako ng marami, madalas ay mga paboritong ulam ni Rico tulad ng beef caldereta, kare-kare, at lechon kawali.
Ngunit may isang bagay akong napansin na palaging ginagawa ni Donya Letty. Tuwing matatapos akong magluto, hinihingi niya ang malaking bahagi ng ulam. Inilalagay niya ito sa malalinis na tupperware at isinisilid sa mga paper bags bago siya umalis ng bahay.
“Ma, saan po ninyo dadalhin ‘yang mga pagkain? Gabi na po,” tanong ko isang beses.
Ngumiti siya nang matamis.
“Ay, anak. Dadalhin ko lang sa home for the aged diyan sa kabilang kanto. Naawa kasi ako sa mga matatanda doon, walang maayos na hapunan. Pagpalain ka nawa ng Diyos sa pagluluto mo, Maya. Nakakatulong tayo sa kapwa,” sagot ng aking biyenan.
Natuwa naman ako. Inisip ko na napakaswerte ko sa biyenan kong may busilak na puso. Dahil dito, dinagdagan ko pa ang aking budget sa pamamalengke para mas marami siyang maibigay na pagkain.
Ngunit ang aking paghanga sa kanya ay unti-unting mapapalitan ng matinding pagkadismaya.
ANG KAKAIBANG REAKSYON NI RICO
Isang gabi, umuwi si Rico na sobrang pagod mula sa trabaho. Nagluto ako ng kanyang paboritong adobo. Ngunit nang tiningnan ko ang kaldero, kakarampot na lang ang natira. Kinuha na naman ni Donya Letty ang karamihan para “ibigay sa mga mahihirap.”
“Babe, asan ang adobo? Gutom na gutom ako,” reklamo ni Rico.
“Sorry, babe. Dinala ni Mama sa charity niya. Gawa na lang kita ng itlog,” paliwanag ko.
Napakunot ang noo ni Rico.
“Charity? Si Mama? Wala namang charity si Mama ah. At isa pa, kailan pa siya naging mahilig mamigay ng pagkain natin? Ang kuripot kaya nun!” nagtatakang sabi ng asawa ko.
Nagulat ako sa sinabi niya. Kung walang charity si Donya Letty, saan niya dinadala ang mga pinaghirapan kong lutuin araw-araw na pinapagastusan ko ng libu-libong piso?!
ANG PAGSUNOD SA GABI
Kinabukasan, araw ng Biyernes. Nagluto ako ng isang malaking kaldero ng sinigang na hipon. Gaya ng dati, pumasok si Donya Letty sa kusina, nagbalot ng malaking bahagi ng ulam sa tatlong tupperware, at dali-daling nag-ayos ng sarili palabas ng bahay.
“Alis na ako, Maya! Magugutom ang mga lolo’t lola!” paalam niya nang nakangiti.
Paglabas niya ng gate, mabilis akong nagbihis ng itim na jacket at sumunod sa kanya. Nagtago ako sa likod ng mga poste at sasakyan habang sinusundan ko siya.
Hindi siya pumunta sa direksyon ng home for the aged. Sa halip, naglakad siya patungo sa isang mamahaling at eksklusibong compound ng mga townhouse sa kabilang kalye. Pumasok siya sa isang malaking gate na hindi ko alam kung kanino.
Nagtago ako sa gilid ng halamanan at sumilip sa loob ng compound.
Bumukas ang pinto ng pinakamalaking bahay doon. Lumabas ang isang magandang babae, may kargang sanggol. Sa likuran ng babae, lumabas ang isang lalaking may hawak na baso ng alak.
Halos tumigil ang pag-ikot ng aking mundo.
Ang lalaking nakatayo roon ay ang kapatid ni Rico, si Kuya Anton, na matagal nang “itinakwil” ni Donya Letty dahil nag-asawa ng isang babaeng walang trabaho at may utang na loob! Ipinagmalaki pa noon ni Donya Letty na wala na siyang pakialam sa buhay nina Anton at ng asawa nitong si Valerie.
Ngunit ang nakita ko ay malayong-malayo sa kanyang mga kwento.
“Ma! Nandito ka na pala! Tamang-tama, gutom na kami ni Anton!” masayang bati ni Valerie, kinuha ang mga paper bags na dala ng aking biyenan.
“Siyempre naman! Nagluto ang tanga nating katulong sa bahay! Sinigang na hipon pa! Hayaan niyo siya, gamitin natin ang sweldo niya para hindi na kayo gumastos sa pagkain dito sa bago niyong bahay!” nakangising sagot ni Donya Letty.
“Salamat, Ma. Mabuti na lang at naniniwala ‘yung asawa ni Rico sa mga kwentong charity mo. Nakatipid tayo pambayad sa monthly amortization ng bahay na ‘to!” halakhak ni Anton.
Nanlaki ang mga mata ko. Parang piniga ang puso ko sa matinding galit at sakit. Hindi lang nila ako ginagawang personal chef nang walang bayad… ginagamit pa nila ang pera ko at pinagtatawanan ako habang nagpapanggap silang walang ugnayan! At ang “charity” na sinasabi ng biyenan ko ay para pala pondohan ang marangyang buhay ng paborito niyang anak na tinawag niyang “itinakwil”!
ANG PAGBUO NG PATIBONG
Umuwi ako bago pa bumalik si Donya Letty. Umiiyak ako sa kwarto namin ni Rico habang ikinukwento sa kanya ang lahat ng nakita ko.
Namula si Rico sa matinding galit.
“Mga demonyo sila! Ginamit ka nila, Maya! At ginamit din nila ako! Hindi natin pwedeng palampasin ‘to!” nanggagalaiting sabi ng asawa ko.
Kinaumagahan, gumawa kami ng plano. Sinabi ko kay Donya Letty na may malaking handaan sa opisina ko at kailangan kong magluto ng espesyal na putahe: Lechon Baka at Seafood Paella.
“Ma, magluluto po ako nang napakarami bukas. Baka gusto niyong dalhan ng marami ang ‘home for the aged’ para makakain din sila nang masarap?” inosenteng alok ko.
Kumislap ang mga mata ng aking biyenan sa kasakiman.
“Naku, oo anak! Siguradong matutuwa ang mga matatanda riyan! Damihan mo ha!”
Ang hindi niya alam, ang ulam na niluto ko ay may halong napakaraming Laxative o pampadumi. Sapat na para sirain ang sikmura ng sinumang makakain nito sa loob ng ilang araw.
ANG PASABOG SA MANSYON
Kinabukasan ng gabi, gaya ng inaasahan, dinala ni Donya Letty ang lahat ng niluto ko papunta sa bahay nina Anton at Valerie. Nang makasiguro kaming nakakain na sila, sumugod kami ni Rico sa kanilang bahay kasama ang aming mga pamilya at ilang kaibigan ni Donya Letty mula sa subdivision.
Pagbukas namin ng pinto ng kanilang townhouse, hindi musika o tawanan ang sumalubong sa amin. Ang narinig namin ay mga sigaw ng matinding sakit ng tiyan!
Nadatnan namin si Anton na namimilipit sa sahig habang nakahawak sa tiyan. Si Valerie ay tumatakbo papuntang banyo, habang si Donya Letty ay namumutla at nakasalampak sa sofa, pawis na pawis.
Nang makita nila kami, nanlaki ang mga mata ng aking biyenan.
“R-Rico?! Maya?! Anong ginagawa niyo rito?!” nanginginig na tanong ni Donya Letty.
“Nandito kami para bisitahin ang paborito mong ‘Home for the Aged,’ Ma,” malamig at sarkastikong sagot ni Rico. “Nakakatuwa namang isipin na ang mga pulubing pinapakain niyo araw-araw ay ang mismong kapatid kong itinakwil mo kunwari, at ang asawa niyang palamunin!”
Nagulat ang mga kaibigan ni Donya Letty na kasama namin. Napasinghap sila sa kahihiyan ng aking biyenan.
“M-Ma’am Maya… anong inilagay mo sa pagkain?! P.apatayin mo ba kami?!” umiiyak na hiyaw ni Valerie na lumabas mula sa banyo, namumutla at nanghihina.
Ngumiti ako nang matamis.
“Laxative lang ‘yan, Valerie. Para naman malinis ang mga sikmura ninyo, dahil mukhang ang dudumi ng mga kaluluwa niyo. Ako pala ang ‘tangang katulong’ na pinagtatawanan niyo?”
Nalaglag ang panga ni Donya Letty. Namula siya sa matinding kahihiyan habang pinagtitinginan siya ng kanyang mga amiga na laging nakikinig sa mga kwento niyang “madasalin” at “charitable.”
“L-Letty, ginagamit mo pala ang manugang mo para pakainin itong anak mong sinasabi mong patay na sa’yo?! Ang kapal naman ng mukha mo!” mataray na sabi ng isang kaibigan ng biyenan ko bago sila nag-walkout.
“Maya! Rico! Anak, patawarin niyo ako! Ginawa ko lang ‘to para makatulong sa kapatid mo!” umiiyak na pagmamakaawa ni Donya Letty habang namimilipit sa sakit ng tiyan.
Tiningnan siya ni Rico nang may matinding pandidiri.
“Wala na tayong pamilya, Ma. Mula ngayon, diyan ka na tumira sa paborito mong anak. Bahala kayong magpakain sa isa’t isa, dahil wala na kayong makukuhang kahit isang kusing mula sa amin.”
Tinalikuran namin sila. Habang naglalakad kami pabalik sa aming sasakyan, rinig na rinig namin ang kanilang pag-iyak, pag-aaway, at pag-aagawan sa nag-iisang banyo ng bahay nila.
Kalaunan, kinailangan nilang ibenta ang kanilang townhouse dahil wala na silang pambayad ng utang. Si Donya Letty ay nahihiyang lumabas ng bahay dahil sa pagkasira ng kanyang reputasyon. Napatunayan nila sa pinakamasakit na paraan na ang kasakiman at panlilinlang ay laging may katapat na matinding karma.
MORAL NG KWENTO: Huwag mong abusuhin at gawing tanga ang taong tapat na nagmamalasakit sa iyo. Ang mga lihim na pagnanakaw at panloloko sa ilalim ng maskara ng kabutihan ay laging mabubunyag sa takdang panahon. Kapag pinaglaruan mo ang kabaitan ng iba, asahan mong ang iyong pagmamataas ay lulunurin ka sa sarili mong kahihiyan.
