SINABI NG TATAY KO NA “PABIGAT” LANG ANG ANAK KO AT WALANG SILBI, KAYA LUMAYAS AKO NANG GABING IYON SA KABILA NG BAGYO — MAKALIPAS ANG SAMPUNG TAON, LUMUHOD SIYA SA HARAP NAMIN PARA HUMINGI NG TULONG SA “PABIGAT” NA ITINAKWIL NIYA
Gabi noon. Malakas ang ulan at humahampas ang hangin sa bintana ng lumang bahay nina Mang Karding. Sa loob, mas malakas pa sa kulog ang sigawan.
“Lumayas ka! Kung ayaw mong iwan ang batang ‘yan sa DSWD, isama mo siya sa paglayas mo!” sigaw ni Mang Karding sa kanyang anak na si Grace.
Nakatayo si Grace sa gitna ng sala, basang-basa ng luha, yakap-yakap ang kanyang limang-taong gulang na anak na si Buboy. Si Buboy ay may mild autism. Hindi siya nakakapagsalita nang tuwid at madalas mag-tantrum. Para kay Mang Karding, na isang istriktong retiradong pulis, ang pagkakaroon ng apo na “abnormal” ay isang kahihiyan at pabigat.
“Pa, parang awa niyo na,” pagmamakaawa ni Grace. “Wala akong mapupuntahan. Wala akong trabaho. Kahit sa garahe lang kami matulog, basta may masilungan lang ang anak ko.”
“Ayoko!” bulyaw ni Karding. “Tuwing umuuwi ang mga kumpare ko, iyak nang iyak ‘yang anak mo! Nakakahiya! Pabigat lang ‘yan sa buhay natin! Wala na ngang tatay, baldado pa ang utak! Wala ‘yang mararating kundi maging palamunin habambuhay!”
Tinakpan ni Grace ang tenga ni Buboy. Masakit. Sobrang sakit na marinig iyon mula sa sarili niyang ama.
Tumingin si Grace sa kanyang nanay na si Aling Lita na nasa sulok, umiiyak pero walang magawa dahil takot sa asawa.
“Tama na, Pa,” sabi ni Grace, biglang tumigas ang boses. Pinunasan niya ang kanyang luha. “Sinasabi niyo pong pabigat ang anak ko? Sinasabi niyong wala siyang mararating?”
Kinuha ni Grace ang kanyang maliit na bag. Binuhat niya si Buboy nang mahigpit.
“Tandaan niyo ang gabing ‘to. Aalis kami. Hindi kami hihingi ng kahit singko sa inyo. At pangako ko, sa susunod na magkita tayo, ipapamukha ko sa inyo na ang ‘pabigat’ na ito ay mas may halaga pa kaysa sa pride niyo.”
Lumabas si Grace sa gitna ng bagyo. Wala siyang payong. Niyakap niya si Buboy para hindi mabasa.
“Wag kang babalik! Mamatay kayo sa gutom!” huling sigaw ni Karding bago ibinalibag ang pinto.
Napakahirap ng simula. Namasukan si Grace bilang labandera sa umaga at dishwasher sa gabi. Tumira sila sa isang maliit na kwarto sa ilalim ng hagdan ng isang boarding house.
Pero si Buboy, sa kabila ng kondisyon niya, ay may angking talino. Mahilig siya sa numbers. Sa mathematics. Habang naglalaba si Grace, nakikita niya si Buboy na nagso-solve ng math problems sa lumang dyaryo gamit ang uling.
“Mama, numbers… friends,” sabi ni Buboy.
Nagsumikap si Grace. Nakakuha siya ng scholarship para kay Buboy sa isang special school. Natuklasan ng mga guro na si Buboy ay isang math prodigy.
Habang lumalaki si Buboy, unti-unting umangat ang buhay nila. Ginamit ni Buboy ang galing niya sa numbers para tulungan ang nanay niya sa maliit na online business. Mula sa pagbebenta ng ulam, lumago ito at naging isang catering service. Tapos naging restaurant. At dahil sa galing ni Buboy sa pag-aanalyze ng stocks at crypto, napalago niya ang ipon nila nang sampung beses.
Makalipas ang sampung taon.
Si Grace ay isa nang CEO ng “GB Foods Corporation.” Si Buboy, sa edad na 15, ay kilala na bilang isang young genius investor. Nakatira na sila sa isang mansion sa Forbes Park.
Pero hindi nila kinalimutan ang nakaraan.
Isang araw, nakatanggap si Grace ng tawag mula sa ospital sa probinsya.
“Ma’am Grace? Kayo po ba ang anak ni Ricardo Dizon? Nasa ICU po siya ngayon. Na-stroke po siya at kailangan ng agarang operasyon sa puso. Wala pong pambayad ang asawa niya. Sabi po nila, kayo lang ang pag-asa.”
Napahinto si Grace. Ang tatay niya. Ang lalaking nagtaboy sa kanila sa ulan.
“Pabayaan mo sila, Ma,” sabi ng isip niya. “Hayaan mo silang magdusa.”
Pero naramdaman niya ang kamay ni Buboy sa balikat niya.
“Mama… help Lolo,” sabi ni Buboy. Maayos na siyang magsalita ngayon, bagamat matipid pa rin. “Forgiveness is better than revenge.”
Napaluha si Grace. Ang batang tinawag na “walang utak” noon, ngayon ay mas marunong pa sa puso kaysa sa kanya.
“Sige anak. Pupunta tayo.”
Pagdating nila sa ospital, naabutan nila si Aling Lita na nakaupo sa sahig ng hallway, umiiyak, payat na payat, at luma ang damit. Si Mang Karding ay nasa loob, nakakabit sa mga makina, walang malay.
Nang makita ni Lita si Grace—na mukhang mayaman, mabango, at disente—napahagulgol ito.
“Grace… anak…” akmang yayakap si Lita pero nahihiya siya.
“Kumusta siya?” malamig na tanong ni Grace.
“Kailangan ng 2 million para sa operasyon, anak. Naibenta na namin ang bahay. Wala na kaming matirhan. Wala na kaming pera. Sabi ng doktor, kung hindi maoperahan ngayong gabi, mamamatay siya.”
Lumuhod si Lita sa harap ni Grace. “Parang awa mo na, Grace. Patawarin mo kami. Alam kong naging masama ang tatay mo. Pero tatay mo pa rin siya.”
Hindi kumibo si Grace. Tumingin siya sa likod niya.
Lumapit ang isang binatilyo. Matangkad, naka-salamin, naka-smart casual na suot, at may hawak na laptop.
“Sino siya?” tanong ni Lita.
“Siya si Buboy, Nay,” sagot ni Grace. “Ang apo niyo. Ang batang tinawag ni Tatay na ‘pabigat’ at ‘baldado’.”
Nanlaki ang mata ni Lita. Hindi siya makapaniwala na ang batang ito ang nasa harap niya ngayon.
Lumapit si Buboy kay Lita. Inabot niya ang kamay ng lola niya at pinatayo ito.
“Lola, don’t cry,” sabi ni Buboy.
Binuksan ni Buboy ang kanyang laptop at nag-type ng ilang codes. Sa loob ng ilang segundo, nag-ring ang telepono sa nurse station.
“Ma’am Grace?” tawag ng doktor na tumatakbo palapit. “Na-receive na po namin ang bank transfer. 5 Million Pesos. Sobra-sobra po ito para sa operasyon at recovery. Sisimulan na po namin ngayon din.”
Napanganga si Aling Lita. “L-limang milyon? Saan galing ‘yon?”
Tumingin si Grace sa nanay niya.
“Galing ‘yon kay Buboy, Nay. Siya ang nagbayad. Ang ‘pabigat’ na apo niyo ang nagligtas sa buhay ng asawa mo.”
Nakaligtas si Mang Karding.
Isang linggo ang nakalipas, nasa private suite na siya. Nang magising siya, nakita niya si Grace at si Buboy sa tabi ng kama.
“Grace…” mahinang bulong ni Karding. Umiyak ang matanda. “Patawarin mo ako. Naging demonyo ako sa inyo.”
Tumingin siya kay Buboy. “Apo… patawarin mo si Lolo. Ang sama-sama ko sa’yo.”
Hinawakan ni Buboy ang kamay ng Lolo niya.
“Okay lang, Lolo. Ang pera, kayang kitain. Ang pamilya, hindi napapalitan. Just… don’t be mean anymore.”
Yumuko si Karding at humagulgol. Ang pride niya, ang yabang niya, ay natunaw sa harap ng kabutihan ng batang inapi niya.
Bago umalis, nag-iwan si Grace ng susi ng isang bagong bahay at passbook para sa maintenance medicine ni Karding.
“Tay,” sabi ni Grace bago lumabas ng pinto. “Hindi ko kayo pababayaan dahil pinalaki niyo ako. Pero huwag na huwag niyo nang uulitin na husgahan ang halaga ng isang tao base sa kahinaan nila. Dahil minsan, ang taong inaakala mong pabigat, siya pala ang tanging lakas na bubuhat sa’yo kapag bagsak ka na.”
Lumabas sina Grace at Buboy ng ospital, magkahawak-kamay. Ang bagyo noong gabing lumayas sila ay napalitan na ng maliwanag na sikat ng araw. Hindi na sila pabigat. Sila na ang biyaya.
