PAGKATAPOS MANGANAK, INIHAGIS SA AKIN NG BIYENAN KO AT NG KABIT NG ASAWA KO ANG ANNULMENT PAPERS — AKALA NILA WALA AKONG MAGAGAWA DAHIL ‘WALA NAMAN DAW AKONG AMBAG’ — HINDI NILA ALAM NA ISA AKONG BILYONARYONG PALIHIM
“Maligayang bati, Mommy!”
Dahan-dahan akong nagising sa mahinang boses ng nars. Naramdaman ko ang bigat ng katawan ko—parang may dumaan na trak sa akin. Pero sa kabila ng pagod, may kakaibang saya na pumupuno sa puso ko.
“Nasaan ang baby ko?” nauumay na tanong ko.
“Nandiyan po sa tabi niyo, Mommy. Baby girl niyo. 7:45 PM po isinilang, 3.2 kilos. Healthy at maganda, kamukhang-kamukha niyo po,” nakangiting sabi ng nars habang inaayos ang unan ko.
Tiningnan ko ang maliit na bundle of joy sa tabi ko. Ang ganda-ganda niya. Maliit na maliit, pero kumpleto na ang mga daliri at daliri sa paa. Maya-maya pa’y dumating ang doktor para magpaalam at sabihing successful ang CS operation ko.
“Saan po ang asawa niyo, Ma’am? Dapat po kasi may pumirma dito,” tanong ng isang staff na may dalang mga papeles.
“Tatawagin ko lang,” sabi ko, at kinuha ang cellphone ko.
Tumawag ako kay Marco—ang asawa kong hindi ko makontak sa buong maghapon. Walang sagot. Ilang ulit kong tin спробував, pero dead lang ang naririnig ko.
Sa gitna ng pagtataka ko, biglang bumukas ang pinto ng private room ko.
At doon pumasok ang dalawang babaeng hindi ko inaasahang makikita sa araw na ito—ang araw ng panganganak ko.
Si Madam Sofia—ang biyenan kong hindi naman ako matanggap dahil “masyado raw akong pangkaraniwan” para sa anak niyang si Marco.
At kasama niya ang isang babaeng pamilyar na pamilyar sa akin—si Bianca. Ang “best friend” ni Marco noong college. Ang babaeng lagi kong sinasabihan kay Marco na may ibang tingin sa asawa ko. Ang babaeng lagi niyang sinasabing “parang kapatid lang” at wala akong dapat ipag-alala.
Nakangiti sila. Pero hindi yung ngiting may dalang regalo para sa bagong panganak. Ibang klase ng ngiti ‘yun—yung tipong may tinatagong masama.
“Congratulations, day,” sabi ng biyenan ko, walang emosyon. Hindi man lang tumingin sa apo niya. “Akala namin ngayon pa lang magigising ka. Buti naman at gising ka na. May kailangan kaming iabot sa ‘yo.”
“Nasaan si Marco?” tanong ko, balisang nakatingin sa pinto. “Bakit hindi siya sumasagot sa tawag ko?”
Nagkatinginan ang dalawa, sabay ngumiti na parang may sikreto.
“Si Marco?” sabi ni Bianca, at sa unang pagkakataon ay nagsalita. Ang boses niya ay matamis—sobrang tamis na nakakasuka. “Nasa bahay lang ‘yun. Nagpapahinga. Kanina pa kasi siya gising. Inasikaso niya ako buong gabi, e. Alam mo naman, ang hilo-hilo ko sa amoy ng ospital.”
Napakunot ang noo ko. “Bakit ka naman hihilo? Ikaw naman ang nandito, e. Ako ang nanganak.”
Nagkatinginan ulit ang dalawa. At saka sila ngumiti—ang klaseng ngiti na gusto mong sapakin.
“Bianca,” malumanay na sabi ng biyenan ko, hawak ang kamay ni Bianca. “Si Bianca, mahal na nga pala ng anak ko. Sila na talaga. Pinagtagpo lang talaga sila ng tadhana. Ikaw kasi, day, hindi mo naman mabigay kay Marco ang gusto niya. Si Bianca kasi—may kaya. Hindi katulad mo, isang simpleng tindera lang sa palengke.”
Tumawa ako sa isip ko. Tindera sa palengke? Iyon lang ang alam nila. Iyon lang ang pinapakita ko.
“Anong ibig mong sabihin, ‘sila na’?” tanong ko, pinipigilan ang sarili.
Inilahad ng biyenan ko ang isang makapal na folder. Inihagis sa harap ko, sa may paanan ko.
“Annulment papers ‘yan,” sabi niya, walang hiya. “Pinirmahan na ni Marco. Kusang-loob daw niyang iiwan ka. Wala naman kayong property, wala kang naitulong sa pamilya namin. Isa ka pang palamunin. Hindi ka naman makapagbigay ng lalaki—babae pa yang anak mo. Wala kang silbi sa amin. Kaya pirmahan mo na ‘yan para matapos na.”
Nanlaki ang mata ko.
“Annulment? Ngayon? Kakapanganak ko lang?! Hindi pa nga ako nakakabangon, ito ang ibibigay niyo sa akin?!”
“Oo,” sabi ni Bianca, at umupo sa may sofa ng private room na parang siya ang nagbayad nun. “Kasi ayaw na ni Marco sa ‘yo. Ako na ang gusto niya. At saka, sa totoo lang, magtataka ka ba? Tingnan mo ang itsura mo, tingnan mo ang itsura ko. Sino sa tingin mo ang pipiliin ni Marco? Matagal na kaming may relasyon. Noong nasa honeymoon pa nga kayo, ako ang kasama niya sa phone calls tuwing gabi. Ako ang tinatawagan niya para sabihing miss na miss na niya ako.”
Parang may pumunit sa dibdib ko.
“Nagkahiwalay man kayo ng honeymoon, hindi kayo nagkahiwalay ng komunikasyon,” nakangiting dagdag ni Bianca. “Ako ang dahilan kung bakit laging may overtime si Marco. Ako ang dahilan kung bakit laging may out of town. At ngayon, ako na ang legal. Kaya pirmahan mo na.”
“At kung hindi ako pipirma?” hamon ko, kahit nanginginig na ang buong katawan ko.
Ngumiti ang biyenan ko—ang klaseng ngiti ng ahas bago kumagat.
“Kung hindi ka pipirma, mas mahihirapan ka. Si Marco may magaling na abogado. At ikaw? Wal-wal-wal. Wala kang pera. Wala kang kakayahan. Kaya mas makakabuti sa ‘yong pumirma ka na. At saka,” tumingin siya sa sanggol na natutulog sa tabi ko. “Kukunin namin ang bata. Hindi mo kayang buhayin ‘yan. Wala ka namang trabaho. Wala kang ipon. Kay Bianca na lang lumaki ‘yan, at least may maayos na buhay.”
Doon ako nagalit.
Hawak ko pa ang bagong panganak kong anak, at ang harap-harapan nilang sinasabi na kukunin nila siya? Sa babaeng sumisira ng pamilya ko? Sa babaeng kabit ng asawa ko?!
“Lumabas kayo,” malamig kong sabi.
“Ha?”
“LUMABAS KAYO!” sigaw ko, at sa sobrang lakas ay nagising ang baby ko at nagsimulang umiyak.
Tumayo si Bianca, hinawakan ang braso ng biyenan ko.
“Tara na, Ma’am Sofia. Umalis na tayo. Hayaan natin siyang mag-isip. Babalik kami bukas para sa sagot niya,” sabi ni Bianca, at bago lumabas ng pinto, lumingon siya sa akin. “O, pakibantayan mong mabuti yang baby na ‘yan. Mamaya maging akin din ‘yan.”
At umalis sila.
Naiwan akong umiiyak, yakap-yakap ang anak ko, hawak ang annulment papers na nanginginig ang kamay.
“Hindi nila alam,” bulong ko sa sarili ko, hinahaplos ang noo ng baby ko. “Hindi nila alam kung sino talaga ako.”
—
Kinaumagahan, dumating ang nurse na may dalang breakfast tray.
“Ma’am, may naghahanap po sa inyo sa lobby. Sabi niya tita niyo raw,” anang nurse.
Napangiti ako sa wakas.
“Papasukin niyo na po. Salamat.”
Makalipas ang ilang minuto, pumasok si Tita Lydia—ang nag-iisang tao sa mundo na nakakaalam ng totoo tungkol sa akin.
“Clarah!” sigaw ni Tita Lydia, niyakap ako ng mahigpit. “Kumusta ka na? Kumusta ang baby? Nako, pasensya na at galing pa akong Singapore. Kanina ko lang nabasa ang messages mo.”
“Okay lang, Tita. Salamat at nandito ka na.”
Tiningnan ni Tita Lydia ang annulment papers na nasa side table.
“Ano ‘to?” tanong niya, pinulot ang papel.
Binasa niya. At habang binabasa, lalong nanlalaki ang mata niya.
“Ano ‘tong kalokohan na ‘to?! Annulment?! Ngayong kakapanganak mo lang?! At sinong mga babaeng ‘yun na nakita raw ng guard na bumisita sa ‘yo kagabi?!”
Kwinento ko lahat—ang pagdating ng biyenan ko at ni Bianca, ang mga sinabi nila, ang pagkuha nila sa anak ko.
Nakinig si Tita Lydia nang tahimik. At nang matapos ako, tumayo siya at kinuha ang cellphone niya.
“Tatawag ako ng abogado. At tatawag ako ng media kung kinakailangan. Hindi pwedeng ganyanin ka lang nila,” galit na sabi ni Tita Lydia.
“Tita, sandali,” pigil ko sa kanya. “Huwag muna.”
“Bakit?! Clarah, hindi mo deserve ‘yan! Alam mo kung sino ka! Alam ko kung sino ka! Bakit mo hinahayaang ganyanin ka ng mga taong ‘yan?!”
Tiningnan ko ang baby ko, tapos si Tita Lydia.
“Tita, gusto ko munang malaman kung hanggang saan sila,” paliwanag ko. “Gusto kong makita kung gaano kasama ang pamilyang ‘yan. Gusto kong malaman kung hanggang saan ang kakayahan nilang manakit ng tao. At pagdating ng tamang oras…”
Napangiti ako—hindi yung ngiting inaapi, kundi yung ngiting manlalaro na may hawak na baraha.
“Pagdating ng tamang oras, ipapakita ko sa kanila kung sino ako. At doon, hindi na sila makakabawi pa.”
Tumawa si Tita Lydia—yung tawang alam na may mangyayaring maganda.
“Ganyan dapat ang pamangkin ko. Sige, suportahan kita. Pero hanggang kailan ka magtitiis?”
“Hindi magtatagal, Tita. Promise.”
—
Makalipas ang limang araw, pinalabas na ako ng ospital.
Walang dumating na si Marco. Walang dumating na kahit sino mula sa pamilya niya. Si Tita Lydia lang ang sumundo sa akin.
“Diretso ba tayo sa inyo?” tanong ni Tita Lydia habang nakasakay kami sa kanyang sasakyan.
“Oo, Tita. Kukunin ko lang ang mga gamit ko. At saka may kailangan akong kunin sa safe.”
Pagdating namin sa tapat ng bahay na pinagsamahan namin ni Marco—isang maliit na apartment sa Quezon City—may nakita akong hindi inaasahan.
Naka-park sa labas ang isang bago at mamahaling sasakyan. Isang BMW na halatang bagong labas.
“Kanino kaya ‘yan?” tanong ni Tita Lydia.
Hindi ako sumagot. Binuksan ko ang pinto gamit ang susi ko—at doon ko nakita ang eksenang hindi ko malilimutan.
Nakaupo sa maliit naming sala si Marco, katabi si Bianca. Nasa harap nila ang biyenan ko, at may dalang alak at pulutan. Para bang may fiesta.
“O, dumating na pala ang bagong panganak,” sabi ng biyenan ko nang makita ako. Walang hiya, walang konsensya.
Tumayo si Marco. Medyo lasing na yata.
“Claire,” sabi niya, at lumapit. “Pumirma ka na ba sa annulment papers? Kailangan na namin ‘yan ni Bianca. Ikakasal na kasi kami sa susunod na buwan.”
Nanlamig ang buong katawan ko.
“Ikakasal? Susunod na buwan? Kakapanganak ko lang ng anak mo, at ngayon sinasabi mong ikakasal ka sa iba?!”
“Anak ko?” natatawang sabi ni Marco. “Sigurado ka bang anak ko ‘yan? Baka naman sa ibang lalaki ‘yan. Ilang buwan kang nawawala noon, e. Flight attendant ka daw? O may iba kang trabaho?”
Tiningnan ako ni Bianca na may halong pang-aasar.
“Oo nga, Claire. Sabi ni Marco, bigla kang nawala ng ilang buwan bago ka nabuntis. Saan ka ba galing? Baka naman mayaman kang lover doon, ha? Kung meron man, sana inalagaan ka niya para hindi ka umasa sa asawa mong walang-wala.”
Tumawa silang lahat.
Hinawakan ako ni Tita Lydia sa braso para pigilan. Pero kailangan ko pang magpigil. Hindi pa oras.
“Sige,” mahinahon kong sabi, kahit loob ko’y nag-aapoy. “Kukunin ko lang ang mga gamit ko.”
Tumungo ako sa kwarto naming mag-asawa. Pagpasok ko, nagulat ako.
Wala na ang mga gamit ko. Ang aparador—walang laman. Ang cabinet—walang laman. Lahat ng gamit ko—damit, sapatos, alahas, mga gamit pambahay—wala na.
Lumabas ako ng kwarto.
“Nasaan ang mga gamit ko?” tanong ko.
“Kami na ang gumamit,” sagot ni Bianca, walang hiya. “Sayang naman, e. Ang gaganda ng ibang damit mo. Saka ang mga sapatos. Inayos ko na sa bahay namin. Kailangan ko kasi ‘yun sa work ko. Saka alam mo naman, kelangan kong magmukhang presentable dahil ako na ang magiging asawa ni Marco. Ikaw, wala ka naman na.”
“Hoy!” singit ni Tita Lydia. “Mga walanghiya kayo! Ninakaw niyo ang mga gamit ng pamangkin ko!”
“Ninakaw?” natatawang sabi ng biyenan ko. “Hindi naman ninakaw. Kinuha lang. Wala naman siyang maipapatunay na sa kanya ‘yun. Wala naman siyang resibo. Wala naman siyang ebidensya. Saka, sa totoo lang, hindi naman sa kanya ‘yun. Si Marco ang nag-provide ng lahat ng ‘yun.”
Tiningnan ako ni Marco.
“Oo, ako ang nag-provide. Ikaw, anong ambag mo sa limang taon nating pagsasama? Wala! Palamunin ka lang! Kaya nga ako napunta kay Bianca, kasi siya, may kaya! Siya, may trabaho! Siya, may ipon! Ikaw, saan ka pupulutin?”
Tumahimik ako.
Tiningnan ko silang lahat—si Marco na palamunin din pala ang tawag sa akin, samantalang siya ang walang trabaho sa loob ng dalawang taon; si Bianca na sobrang yabang kahit hindi naman niya alam kung sino ang kaharap niya; at ang biyenan kong sobrang sama ng ugali.
At saka ako ngumiti.
“Tama ka, Marco,” sabi ko. “Wala akong ambag sa limang taon nating pagsasama. Kasi alam mo ba kung bakit? Hindi ko kailangan mag-ambag. Kasi lahat ng meron tayo—ang bahay na ito, ang pagkain na kinakain niyo, ang mga gamit na ginagamit niyo—lahat ‘yan, galing sa akin.”
Natawa si Marco.
“Galing sa ‘yo? Ano ka, hilo? Utang na loob, nasa ‘kin ang pera. Ako ang nagbabayad ng renta. Ako ang nagbabayad ng bills.”
“Talaga?” tanong ko, at nilapitan ang maliit na cabinet sa may sulok ng sala. Binuksan ko ito at kumuha ng isang folder.
“Ano ‘yan?” tanong ng biyenan ko.
Binuksan ko ang folder at inilabas ang mga papel.
“Ito ang resibo ng renta sa apartment na ito sa loob ng limang taon. Pangalan ko ang nakalagay dito. Ito naman ang resibo ng kuryente at tubig. Pangalan ko rin. Ito ang bank statements ko—ang perang ginamit natin sa kasal, sa honeymoon, sa lahat ng bagay na meron tayo. Pangalan ko lahat ‘yan.”
Namutla si Marco.
“At ito,” patuloy ko, at kumuha ng isa pang papel. “Ito ang deed of sale ng bahay na ito. Hindi ito rented. Binili ko ito ng cash tatlong taon na ang nakakaraan. At kung titingnan niyo ang pangalan ng may-ari…”
Iniharap ko ang papel sa kanila.
“…makikita niyo na ako ang may-ari. Claire V. Castro. Hindi Claire Castillo. CASTRO. Tulad ng Castro Corporation. Tulad ng Castro Malls. Tulad ng Castro Holdings.”
Parang may bomba na sumabog sa harap nila.
“Ano?! Anong sinasabi mo?!” sigaw ng biyenan ko, namumutla na.
Ngumiti ako.
“Tita Lydia, pakibigay sa kanila ang business card ko.”
Iniabot ni Tita Lydia ang isang itim na business card na may nakaukit na pangalan: **CLAIRE V. CASTRO — Presidente at CEO, Castro Corporation**
“Hinding-hindi niyo ba naisip kung bakit ako nawawala ng ilang buwan?” tanong ko. “Hindi ako flight attendant. Hindi ako tindera sa palengke. Ako ang nagmamay-ari ng pinakamalaking chain ng malls sa bansa. Ang mga nawawala kong buwan? Nag-expand ako ng business sa Singapore at Japan. Ang mga sinasabi niyong ‘overtime’ ni Marco? Hindi niyo alam na habang kayo’y naglalandian ni Bianca, ako’y nagpapatayo ng bagong sangay ng Castro Mall sa Tokyo?”
Tumayo si Bianca, nanginginig.
“P-Pero… sabi ni Marco… mahirap ka lang daw…”
“Si Marco?” natatawang sabi ko. “Si Marco na sinasabi mong mahal mo? Si Marco na dalawang taon nang walang trabaho? Si Marco na ginagamit lang ang pera ko para ligawan ka? Galing sa bangko ng asawa niya ang perang pambili niya ng mga bulaklak at regalo sa ‘yo. Ang perang pinambili ng BMW na nasa labas—galing sa account na pinaglipatan ko ng pera para sa kanya. Akala niya, hindi ko alam. Pero alam ko lahat.”
Lumapit ako kay Marco na nanginginig na.
“Alam kong may kabit ka. Alam kong ginagastos mo ang pera ko sa ibang babae. Alam kong pinaplano mong iwan ako. Kaya alam mo ba kung bakit hindi ako umimik?”
Hindi makasagot si Marco.
“Kasi hinihintay ko lang ang tamang oras. Ang tamang oras para ipakita sa inyong lahat kung sino ako. At ngayong nandito na tayo…”
Binuksan ko ang bag ko at kumuha ng isa pang folder. Inihagis ko ito sa kanila.
“Annulment papers ‘yan. Pero hindi yung pinapapirma niyo sa akin. Sa akin ‘yan. Ako ang magfa-file ng annulment. At dahil ako ang nagbayad ng lahat ng gastos natin sa limang taon, at dahil may ebidensya ako ng adultery ni Marco, hindi lang kayo makakalabas na wala lang. Lalo na ikaw, Bianca. Alam mo bang may kaso kang kakaharapin? Adultery. At saka, kung gusto mong tumuloy sa kasal niyo ni Marco, sige. Pero wala na kayong matitirhan. Kasi itong bahay na ito?”
Tiningnan ko ang paligid.
“Aalis kayo ngayong araw na ito. At ang BMW sa labas? Ire-repossess ko rin ‘yan. Hindi niyo pala alam, sa pangalan ko rin nakapangalan ‘yan. Pina-register ko lang kay Marco para may magamit siya, pero sa akin talaga ‘yan.”
Umupo si Bianca sa sofa, puting-puti ang mukha.
“P-Pero… mahal ko si Marco…”
“Mahal mo si Marco? O mahal mo ang perang akala mong meron siya?” tanong ko. “Kasi kung totoo ang pagmamahal mo, eh di samahan mo siya sa kahirapan. Kasi simula ngayon, wala na siyang makukuha sa akin.”
Lumingon ako kay Marco na umiiyak na.
“Claire, p-patawad… Hindi ko alam… Akala ko kasi… patawad…”
“Patawad?” natawa ako. “Limang taon kitang binuhay. Binigyan kita ng magandang buhay. At ito ang isinukli mo? Sinabihan mo pa akong palamunin? Na wala daw akong ambag?”
Umiling ako.
“Alam mo, Marco, kung humingi ka lang sana ng tawad nang maayos, kung hindi mo sana ako pinahiya sa harap ng kabit mo at ng nanay mo, baka pinag-isipan ko pa. Pero ngayon?”
Hinarap ko ang biyenan kong tahimik lang.
“At ikaw, Madam Sofia. Ang dami mong sinabi sa ospital. Na wala akong silbi. Na hindi ako makapagbigay ng lalaki. Na kay Bianca na lang dapat lumaki ang anak ko. Alam mo ba kung magkano ang pera ko? Alam mo ba kung ilang ospital ang pag-aari ko? Alam mo ba na kaya kitang ipasara sa lahat ng ospital sa bansa kung gusto ko?”
Namutla siya.
“Pero hindi na kailangan. Kasi ang gusto ko lang naman, magkaroon ng pamilya. Magkaroon ng taong mamahalin ako hindi dahil sa pera ko, kundi dahil sa kung sino ako. Akala ko kayo na ‘yun. Pero nagkamali ako.”
Binuhat ko ang baby ko mula kay Tita Lydia.
“Tara na, baby. Uuwi na tayo sa totoo nating bahay. Sa bahay na hindi alam ng mga taong ‘to. Sa Forbes Park.”
Bago ako lumabas ng pinto, lumingon ako sa kanila.
“O, sige. Mag-enjoy kayo sa bahay na ‘to. Hanggang 6:00 PM lang kayo. After non, papapalitan ko na ang locks. At kung may maiwan kayong gamit, idodonate ko sa charity. Babay.”
At lumabas kami ni Tita Lydia.
—
Makalipas ang isang buwan, nakatanggap ako ng tawag mula sa aking abogado.
“Ma’am Claire, may nagpapaabot po ng mensahe sa inyo. Si Marco. Gusto raw po kayong makausap. Umiyak daw po siya. Gusto raw po niyang makita ang anak niyo.”
Napatingin ako sa baby ko na natutulog sa crib—sa crib na gawa sa Italy, sa kwartong 100 square meters, sa bahay kong 500 square meters sa Forbes Park.
“Sabihin mo kay Marco,” sagot ko sa abogado. “Wala siyang anak. Wala siyang asawa. Wala siyang karapatan sa kahit na ano. At kung gusto niyang maghabol, ipakita mo sa kanya ang ebidensya ng adultery niya. Sampung taon sa kulungan ‘yun. Sigurado akong ayaw niya ‘yun.”
“Ma’am, isa pa po. Si Bianca po, nagpapasabi rin. Humihingi raw po ng tawad. Gusto raw po niyang ibalik ang mga gamit niyong kinuha niya.”
Natawa ako.
“Sabihin mo sa kanya, itago na niya ‘yun. Regalo ko na sa kanya. Kasi simula ngayon, wala na siyang makukuha pang iba sa akin. At kung makita ko pa siyang lalapit sa akin, kasuhan ko siya ng theft. Alam naman niyang libo-libo ang halaga ng mga ninakaw niya.”
“Ma’am, last na po. Ang biyenan niyo po—si Madam Sofia—nasa ospital daw po. Na-stress daw po. Gusto raw po kayong makita.”
Napabuntong-hininga ako.
“Abogado, alam mo ba kung ilang ospital ang pag-aari ko sa bansa?”
“Opo, Ma’am. 25 po.”
“At alam mo ba kung saang ospital siya nakapasok?”
Sandaling tumahimik ang abogado.
“Sa Castro Medical Center po, Ma’am. Sa Quezon City.”
Napangiti ako.
“Sabihin mo sa administrator ng ospital na ‘yun na i-deactivate ang health insurance ni Madam Sofia. At kung magpumilit siyang magpagamot doon, singilin siya ng buong presyo. Walang discount. Walang charity. At kung magreklamo siya, sabihin mong galing sa akin ‘yun.”
“Yes, Ma’am.”
“Abogado, isa pa. I-process mo na ang adoption papers. Gusto kong maging legal ang pangalan ng anak ko. Castillo ang apelyido niya ngayon. Gusto kong maging Castro na. Katulad ko. Walang bakas ng mga Castillo sa buhay niya.”
“Yes, Ma’am. May idadagdag pa po ba kayo?”
Tiningnan ko ang baby ko. Nakangiti siya sa panaginip. Hindi niya alam ang pinagdaanan namin. Hindi niya alam kung gaano kasama ang mga taong dapat sana’y magmamahal sa kanya. Pero hindi na niya kailangang malaman.
“Iyon lang, abogado. Salamat.”
Ibaba ko sana ang tawag nang biglang may sinabi ang abogado ko.
“Ma’am, isa pa po pala. Yung annulment papers niyo po—na-file na po. At dahil may ebidensya po tayo ng adultery, at dahil kayo po ang may hawak ng lahat ng financial documents, mabilis lang po ang proseso. At ayon sa desisyon ng korte…”
“Ano’ng desisyon?”
“Wala pong makukuha si Marco. Wala pong sustento. Wala pong property. At dahil hindi naman po niya pinirmahan ang birth certificate ng baby niyo, wala rin po siyang karapatan sa bata. Legal po siyang walang kaugnayan sa inyo at sa anak niyo.”
Napangiti ako.
“Perfect.”
—
Ngayon, isang taon na ang lumipas.
Nakaupo ako sa veranda ng bahay ko sa Forbes Park, hawak ang isang baso ng wine, habang pinagmamasdan ang anak kong si Cassandra—Cassie, tawag namin—habang naglalaro sa garden kasama ang yaya niya.
“Mommy! Mom-mom-mom!” sigaw ni Cassie habang pinapakain ng yaya ang mga goldfish sa pond.
“O, baby!” sagot ko, winawagayway ang kamay ko.
May dumating na sulat kanina mula sa abogado ko. Si Marco raw ay nasa abroad na—nag-TNT sa Dubai. Sinamahan siya ni Bianca. Pero ayon sa balita, iniwan daw siya ni Bianca matapos malaman na wala na talaga siyang pera. Nagkatuluyan daw sila sa huli, pero walang-wala na raw sila. Nagtitinda raw si Bianca sa karinderya sa Dubai, habang si Marco ay construction worker—kung sino raw sa kanila ang una mong makita sa balita na nadale ng heatstroke.
Ang biyenan ko naman—si Madam Sofia—ay nasa isang public hospital ngayon. Pinalabas ko siya sa Castro Medical Center matapos ang isang linggo. Wala siyang ibang mapuntahan dahil tinakwil din siya ng iba niyang anak matapos malaman ang ginawa niya sa akin. Ngayon, nakikitira raw siya sa isang kamag-anak sa probinsya, at nag-aalaga ng baboy.
May natanggap din akong mensahe mula sa kanya noong isang linggo.
*”Clarah, anak, patawad. Nagkasakit ako. Wala akong pera. Pwede bang humiram kahit konti? Para sa gamot ko lang. Kahit limang libo lang. Patawad sa lahat. Hindi ko alam na ikaw pala ang may-ari ng Castro. Kung alam ko lang, hindi ko sana ginawa ‘yun. Patawad.”*
Binasa ko ang mensahe habang katabi ko si Cassie.
Tiningnan ko ang anak ko. Hindi ko siya ipapakilala sa mga taong ‘yun. Hindi nila deserve makita ang paglaki ng batang ito.
Nag-type ako ng reply.
*”Madam Sofia, ang tawag sa akin ay CLAIRE CASTRO. Hindi Clarah. At hindi ako anak mo. Ang anak mo ay si Marco—ang lalaking sumira sa pamilya ko. Kung gusto mo ng limang libo, magtrabaho ka. Katulad ng ginawa ko bago ako yumaman. Hindi ako humingi ng tulong kahit kanino. At hindi kita tutulungan. Hindi dahil sa galit ako, kundi dahil hindi mo deserve. Paalam.”*
Send.
At hinarang ko ang numero niya.
“Mommy! Mom-mom!” sigaw ni Cassie, tumatakbo papunta sa akin.
“O, baby, anong gusto mo?”
“Mommy, gusto ko ng ice cream!”
Tawa ako nang tawa. Niyakap ko siya nang mahigpit.
“Sige, baby. Bili tayo ng ice cream. Kahit anong flavor gusto mo. Basta laging tandaan, Mommy mo lang ang mamahal sa ‘yo. Walang iba.”
“Promise, Mommy?”
“Promise, baby.”
At sa sandaling iyon, napagtanto ko na kahit anong yaman ang meron ako, kahit anong tagumpay sa negosyo, ang pinakamalaking kayamanan ko ay ang batang ito na niyayakap ko.
Ang mga Castillos? Wala na sila sa buhay ko. At hindi na sila babalik pa.
Kasi ang mga taong nagtaksil sa ‘yo, hindi mo na kailangang bigyan ng second chance. Ang kailangan mo lang gawin ay ipakita sa kanila na kaya mong mabuhay nang wala sila—at mas maganda pa ang buhay mo kesa noong kasama mo sila.
At iyon ang ginawa ko.
**WAKAS**
