“ITATAPON KO NA SANA ANG LUMANG UNAN MATAPOS ANG DIVORCE NAMIN… PERO NANG TANGGALIN KO ANG PUNDA, NAIWAN AKONG WALANG KIBO SA NAKITA KO!”
Isang linggo na ang nakalipas mula nang pirmahan namin ni Marco ang aming divorce papers. Masakit, lalo na’t limang taon kaming nagsama. Ang dahilan niya? “Hindi na kita mahal, Maya. Pagod na ako sa buhay natin.”
Walang ibang babae, walang third party. Basta na lang siyang nanlamig at nagpasyang hiwalayan ako. Pakiramdam ko, gumuho ang buong mundo ko. Pinalayas niya ako sa bahay na ipinundar naming dalawa.
Kasalukuyan akong nag-eempake ng mga gamit ko para lumipat sa isang maliit na apartment. Habang nagliligpit, napansin ko ang isang lumang unan sa ibabaw ng kama. Ito ang paboritong unan ni Marco. Luma na ito, naninilaw, at medyo manipis na, pero ayaw niya itong ipatapon noon.
Dahil sa galit at pait na nararamdaman ko, naisip kong itapon na lang ang unan sa basurahan. “Wala na siyang kwenta, pati mga gamit niya walang kwenta!” umiiyak kong bulong.
Pero bago ko itapon, naisipan kong tanggalin ang punda (pillowcase). Regalo kasi ng yumaong nanay ko ang pundang iyon kaya gusto ko itong labhan at itabi.
Nang dahan-dahan kong hinila ang punda, may napansin akong kakaiba. May maliit na hiwa ang mismong tela ng unan, at sa loob nito… may nakatagong isang makapal na plastic envelope.
Kumunot ang noo ko. Nanginginig ang mga kamay kong inilabas ang envelope.
Pagbukas ko, nalaglag ang isang bank passbook, isang dokumento ng Life Insurance, at isang nakatuping liham na may sulat-kamay ni Marco.
Binuksan ko ang passbook. Nanlaki ang mga mata ko. Nakapangalan ito sa akin, at may lamang Limang Milyong Piso. Ang Life Insurance naman ay nagkakahalaga ng Dalawampung Milyong Piso, at ako ang nag-iisang beneficiary.
Naguguluhan at bumibilis ang tibok ng puso ko, binuksan ko ang liham.
“My dearest Maya,
Kung binabasa mo ito, ibig sabihin ay umalis ka na ng bahay at nakita mo ang sikreto ko. Patawarin mo ako, Mahal ko. Patawarin mo ako sa lahat ng masasakit na salitang binitawan ko para lang palayasin ka.
Anim na buwan na ang nakakalipas, na-diagnose ako ng Stage 4 Pancreatic Cancer. Sabi ng mga doktor, wala na silang magagawa. Bibigyan na lang daw ako ng tatlo hanggang anim na buwan para mabuhay.
Hindi ko sinabi sa’yo kasi alam kong ibebenta mo ang lahat ng ari-arian natin para ipagamot ako. Ayokong maubos ang pinaghirapan natin sa isang sakit na wala nang lunas. At mas lalong ayokong makita mong nahihirapan at namamatay ako nang dahan-dahan sa harap mo. Hindi mo deserve maging caregiver ng isang taong mamamatay na.
Kaya nagpanggap akong masama. Nagpanggap akong hindi na kita mahal para ikaw na mismo ang lumayo at magalit sa akin. Mas madaling mag-move on kung galit ka sa akin kaysa kung nagluluksa ka.
Ang pera sa passbook, ipon ko ‘yan mula sa mga sikreto kong investments. Gamitin mo para itayo ang pangarap mong bakeshop. Ang insurance, para ‘yan sa future mo.
Mahal na mahal kita, Maya. Kahit sa huling hininga ko, ikaw lang ang nasa puso ko. Magpakasal ka ulit. Maging masaya ka.
Nagmamahal, Marco”
Bumagsak ako sa sahig. Napahagulgol ako nang napakalakas, yakap-yakap ang unan at ang liham ng asawa ko.
Ang lalaking inakala kong pinakamasama sa mundo ay ang lalaking isinakripisyo ang huling mga araw niya para lang protektahan ang kinabukasan ko!
Hindi na ako nag-aksaya ng oras. Tumakbo ako palabas ng bahay, sumakay sa kotse, at pinuntahan ang lahat ng ospital at hospice care sa siyudad. Ginamit ko ang tulong ng kapatid niya para mahanap siya.
Pagdating ko sa isang charity ward sa kabilang bayan, nakita ko siya.
Nakahiga si Marco sa isang maliit na kama. Payat na payat, kalbo, at nakakabit sa mga tubo. Nang marinig niya ang mga yabag ko, dahan-dahan niyang iminulat ang kanyang mga mata.
“M-Maya? Bakit ka nandito?” garalgal at mahinang boses niya.
Tumakbo ako palapit sa kanya at niyakap ko siya nang mahigpit, hindi inaalintana ang mga tubo.
“Ang tanga-tanga mo, Marco! Napakatanga mo!” iyak ko habang hinahalikan ang noo niya. “Nangako tayo sa altar, ‘di ba? Sa hirap at ginhawa! Sa sakit at kalusugan!”
Tumulo ang luha ni Marco. “Gusto ko lang… maging maayos ka…”
“Hindi ako maayos kung wala ka,” sagot ko. “Hindi ako aalis. Dito lang ako sa tabi mo hanggang sa huli.”
Ipinaglaban ko siya. Inilipat ko siya sa pinakamagandang ospital at inalagaan siya araw at gabi. Kahit alam naming bilang na ang mga araw niya, siniguro kong ang mga huling sandali ng buhay niya ay puno ng pagmamahal na nararapat sa isang tunay na bayani ng puso ko.
WAKAS.